Inhoudsopgave
Politieke tegenstanders wijzen er graag op dat GroenLinks en de PvdA in Maastricht aan kiezersbedrog doen door nog even als aparte partijen de verkiezingen in te gaan. Beide partijen wijzen dat verwijt steevast en ook een beetje krampachtig van de hand: het is aan de fracties om te bepalen wanneer ze fuseren. Een interview met Luc Callemeijn.
Het verwijt van kiezersbedrog is makkelijk te begrijpen. In juni is er landelijk nog maar één partij, dan is de fusie een feit. De partijbesturen van de PvdA en GL in Maastricht fuseren dan ook. Zeker is dat we in 2030 als één fractie zullen opereren. Eens in de zoveel weken vergaderen de fracties van GroenLinks en de PvdA al gezamenlijk. En strategisch is duidelijk dat GroenLinks en de PvdA elkaar zullen vasthouden bij de komende coalitieonderhandeling. Met hun huidige opgeteld acht zetels zijn ze in de praktijk sterker alle andere partijen: hoewel iedereen verwacht dat het CDA zal groeien, wordt ook weer geen verdubbeling van vier naar acht zetels verwacht.
Onze verslaggever Hub Brandts sprak uitgebreid met Luc Callemeijn, de jonge lijsttrekker (29) van GroenLinks. In een scherp debat bij RTV Maastricht met Bram Nab van Forum voor Democratie over woningnood gaf hij zijn visitekaartje af. Een sterke debater die de GroenLinks-idealen goed kan verwoorden. Als Manon Fokke van de PvdA en Jeroen Hoenderkamp van GroenLinks weer wethouder worden (dat lijkt een zekerheidje) dan kan Callemeijn wel eens de leider van de coalitie in de raad worden.
Wie is Luc Callemeijn?
“Ik ben een geboren en getogen Maastrichtenaar. Hoewel het Sint Maartenscollege vrijwel letterlijk bij ons om de hoek lag, koos ik voor het Porta Mosana college. Daar heb ik ook nooit spijt van gehad. Na het Porta Mosana ging ik naar de Universiteit in Maastricht. Ik studeerde af in een master Politiek en Samenleving. Daarnaast studeerde ik één jaar in Utrecht waar ik de master Geschiedenis en Politiek haalde. Overigens pendelde ik gewoon tussen Utrecht en Maastricht. Dus ik heb altijd in Maastricht gewoond.”
Je komt vrijwel uit het niets in de Maastrichtse politiek en stoomt gelijk door naar het lijsttrekkerschap van GroenLinks. Vrij opmerkelijk, toch?
“Ik kom uit een zogenaamd “rood nest”. Thuis werd veel over politiek gesproken. Ik vind mezelf links van het midden en ben lid van zowel de PvdA als GroenLinks. Zoals uit mijn studierichtingen ook blijkt heb ik altijd oog gehad voor politiek. Maar laat ik eerlijk en helder zijn. Had je mij vier jaar geleden de foto’s van de 39 Maastrichtse raadsleden getoond, had ik zeker 30-35 niet herkend. Dus ik begrijp heel goed hoe mensen, hoewel ze wellicht wel politiek geïnteresseerd zijn, kijken naar de Maastrichtse gemeenteraad. Laten we ons daar geen illusies over maken.
Dik drie jaar geleden kwam ik in contact met Mark Mülders, toentertijd fractievoorzitter van GL in Maastricht. Via hem en Saskia Hermens raakte ik geïnteresseerd in de Maastrichtse politiek en werd ik al snel fractiemedewerker van GroenLinks. Ik begon als notulist en werd een actief fractiemedewerker. In maart 2024 werd ik benoemd tot burgerraadslid voor GL. Mijn ambitie was zeker om mij nu te kandideren voor een verkiesbare plaats op de kandidatenlijst. Maar dat ik in juni 2025 werd voorgedragen als lijsttrekker had ik zelfs in mijn stoutste dromen niet verwacht. Laat duidelijk zijn dat ik er blij mee ben. Een voordracht die door de Algemene Ledenvergadering (ALV) later werd geaccordeerd.”
En dus ben je na 18 maart de partijleider van GroenLinks in Maastricht?
“Wacht, dit is een brug te ver! Bij GL, althans in onze afdeling, hebben we geen partijleider. We leiden samen, op basis van argumenten, de partij. We overleggen horizontaal. Dat betekent dat we ook afwisselend voorzitter zijn. Niemand is de leider. Argumenten zijn bepalend. Dat leidt soms tot knetterharde discussies. Soms komen we er als fractie ook niet uit en gebeurt het wel eens, gelukkig niet te vaak, dat een of twee raadsleden niet meestemmen met het fractiestandpunt.”
Geen formele partijleider, maar dat gaat veranderen na de fusie met de PvdA, toch? Bij de PvdA Maastricht is er toch duidelijk een partijleider.
“Landelijk gaan de PvdA en GL komende juni fuseren. Het wordt een geheel nieuwe partij. De partijbesturen van de PvdA en GL in Maastricht fuseren dan ook. De beide fracties van PvdA en GL staan daar echter geheel los van. Wanneer de fracties fuseren is nog niet bekend. Zeker is dat we in 2030 als één fractie zullen opereren. Maar wanneer we daadwerkelijk als fracties fuseren wordt nog bekeken. Wel is het zo dat we eens in de zoveel weken gezamenlijk als GL en PvdA-fracties vergaderen. We groeien dus wel naar elkaar toe. Wat mij betreft is er na een definitieve bestuurs- en fractiefusie echt geen sprake van een partijleiderschap van wie dan ook. Ik zal het horizontaal partijleiderschap blijven promoten en ik ga ervan uit dat de PvdA daar ook wel oren naar zal hebben. Ik heb hele goede gesprekken met Manon Fokke.”
Kom op! Horizontaal partijleiderschap na de fusie. Klinkt mooi, maar er zal uiteindelijk één fractievoorzitter moeten komen. Dat wordt toch stammenstrijd?
“Ik heb er alle vertrouwen in dat we hier goed uitkomen. Het is en wordt een leerproces. Er zijn best wel zaken die wij als GL best kunnen leren van de PvdA-cultuur. Hoe zij zaken wellicht (nóg) wat professioneler aanpakken. Maar de PvdA leert ook van ons. Pak bevoordeeld de aanpak van klimaatstress. Daar benoemen wij de problemen veel concreter dan de PvdA. Groen en Rood staan echt niet tegenover elkaar. We komen er zeker wel uit.”
Problemen concreter benoemen? Leg uit!
“Onze kern drie kerndoelen zijn: Wonen, Zorg en Klimaat. Deze kerndoelen moeten gebaseerd zijn op rechtvaardigheid. Dat wil zeggen dat we niet met een opgeheven vingertje andere partijen daarop aanspreken. Misschien was dat de afgelopen tijd een beetje het beeld dat er was van GroenLinks, zowel landelijk als wellicht lokaal. Dat gaan we niet meer doen. Als we kritiek hebben dan wel ideeën zelf aandragen op of rond deze drie kerndoelen, dan komen we ook met concrete voorstellen. Niet alleen kritiek hebben, maar ook de oplossing aandragen.”
Is het niet eigenlijk een beetje kiezersbedrog? Het maakt kennelijk weinig uit of ik PvdA of GroenLinks stem.
“Zo is het echt niet. Het maakt weldegelijk uit. Beiden hebben nog een eigen identiteit en we gaan naar elkaar groeien en van elkaar leren.”
Dat zal zeker zo zijn. Maar in de tussentijd hebben jullie wel dubbele spreektijd en zes burgerraadsleden. Verder zijn jullie waarschijnlijk het grote motorblok, met twee wethouders, in de coalitie. Een coalitie zonder PvdA/GL lijkt namelijk onwaarschijnlijk, al is de verkiezingsuitslag nog niet bekend.
“Op het moment dat we definitief als fractie fuseren moeten we inderdaad afscheid nemen van drie burgerraadsleden. Dus dat is wel een nadeel van de fusie. Maar dit is geen enkele afweging bij het bepalen van de daadwerkelijke fractiefusie. Op dit moment waren de PvdA-fractie, in de coalitie, en de GL-fractie in de oppositie gewoon nog niet klaar voor de fusie. Een fusie die er zeker gaat komen.”
GroenLinks is inmiddels toch gewoon een coalitiepartij. Weliswaar niet formeel, maar jullie leveren met Jeroen Hoenderkamp, op plek 10 van de GroenLinks kandidatenlijst en beoogd wethouderskandidaat voor GL ná de verkiezingen, gewoon nu al een wethouder.
“Jeroen Hoenderkamp is op dit moment een partijloze wethouder. Zo is hij benoemd. Klopt dat hij inmiddels GL-lid is en op onze kandidatenlijst staat. Dat neemt niet weg dat we geen coalitiepartij zijn op dit moment.”
GroenLinks staat vooraan als het over inclusie gaat. Nu heb ik jullie kandidatenlijst eens goed bekeken. Een eerlijker man/vrouw-verdeling. Maar ik zie vooral een lijst met witte, overwegend hoogopgeleide mensen?
“Ik kan die constatering natuurlijk niet ontkennen. Ik wil daar ook niet van wegkijken, maar eerlijk gezegd heb ik geen enkele invloed gehad op de samenstelling van de lijst. Daarvoor was de kandidatencommissie aansprakelijk. Kijk naar mezelf en waar ik sta! Maar laat ik er het navolgende over zeggen. Mensen moeten zich ook aanmelden en geschikt zijn. In de man/vrouw-verdeling is dat relatief simpel. Ik ben ervan overtuigd dat net zoveel vrouwen als mannen op de wereld bekwaam zijn op alle vlakken. Dus dan is een min of meer 50-50 verdeling goed toe te passen. Precies weet ik het niet, maar waarschijnlijk hebben minder mensen zich met een allochtone achtergrond aangemeld. En laat ook duidelijk zijn dat niet je culturele achtergrond bepalend moet zijn voor een plaats op de kandidatenlijst, maar ook je kwaliteit. Dus de kandidatencommissie zal wel goede gronden hebben gehad. Ik vind dat ook bijzonder jammer.”
Je had een stevig debat met Bram Nab van Forum voor Democratie, het ging er hard aan toe.
“Het debat met Bram was inderdaad heel goed. We verschillen fundamenteel van mening rond het oplossen van de woningcrisis, al vinden we beiden dat er meer gebouwd mag worden. Maar Bram wil niets weten van het met voorrang toekennen van woningen aan statushouders. Daar botsen wij behoorlijk, want Bram verdraait volgens mij de harde cijfers rond dit gegeven. Het ging in Maastricht om 1245 woningen, waarvan een klein deel, rond de 75, werden toegekend aan statushouders. Slechts een klein percentage en dan is het oneerlijk om daar de schuld neer te leggen van de woningcrisis.”
Na afloop van het debat volgde direct een handdruk.
“Klopt! En van beide kanten was het een welgemeende handdruk. Ik heb absoluut niets tegen de persoon Bram Nab, maar politiek gezien verschillen wij van mening. Dat mag en dat moet in een fair debat besproken kunnen worden. Ik heb in de Maastrichtse politiek echt met niemand als persoon een probleem. Ik kan ook echt genieten van de handelwijze van Jo Smeets, al zou ik het vaak niet zo doen. Of neem Nicole Abeling, de nieuwe lijsttrekker van de PVV. Helemaal niet mijn politiek, maar ik heb een leuk gesprek met haar gehad.”
Hoeveel zetels gaan jullie krijgen?
“Ik kan mij niet voorstellen dat we als GroenLinks een zetel verliezen. Denk dat we minstens gelijk blijven en ik hoop op een extra vijfde zetel.”
Maurice Ubags
