Inhoudsopgave
Het lijkt erop dat activistische studenten van universiteiten zich wanen in een bubbel onaantastbaarheid. Dat studenten demonstreren is van oudsher een gegeven en heeft in het maatschappelijk verkeer van een nationale- of culturele omgeving vaak een doel. Een doel waar je het mee eens kunt zijn of niet. Maar er zijn grenzen, zeker als het de openbare orde betreft en/of eventueel de veiligheid en gezondheid van mensen in het geding komt.
Veel buitenlandse studenten en expats in Maastricht verblijven relatief kort in Nederland. Hoewel het voor EU-burgers niet verplicht is om een Vergunning tot Verblijf (VTV), in de volksmond gewoon een verblijfsvergunning, aan te vragen is dat om diverse redenen wel praktisch. Een VTV voor niet EU-burgers is wel verplicht. Deze verblijfsvergunning wordt verstrekt door de Immigratie- en Naturalisatiedienst namens de minister.
Het wel/niet verstrekken van een VTV is geregeld in de Vreemdelingenwet 2000. De Vreemdelingenwet is een zogenoemde “raamwet” wat betekent dat in die wet de kaders worden gesteld die verder worden uitgewerkt in lagere wetgeving, zoals besluiten, verordeningen of in het geval van de Vreemdelingenwetgeving onder meer de Vreemdelingencirculaire.
Op witte donderdag werden wij wederom verrast door een “demonstratie” van - op het oog - hoofdzakelijk buitenlandse studenten van de Universiteit Maastricht die aandacht vragen voor wat zij noemen de Palestijnse zaak. Dat ze aandacht vragen voor de situatie waarin de Palestijnen in Gaza en de Westelijke Jordaanoever verkeren is te begrijpen en op zich heel legitiem. Alleen de manier waarop roept bij een zeer groot deel van de bevolking vragen op.
Deze keer kozen de demonstranten, die overduidelijk kenbaar maakten gelieerd te zijn aan de Maastrichtse universiteit, een universiteitsgebouw aan de Oxfordlaan uit waarin diverse MRI-scanners staan die werken via sterke magnetische velden en gekoeld worden met onder andere vloeibaar helium. Een uiterst gevaarlijke combinatie bij onbevoegd en ondeskundig gebruik.
Rond 17.30 uur, de bezetting was toen al pakweg tien uur aan de gang, maakte de politie een einde aan de bezetting en deed de Universiteit Maastricht aangifte.
De vraag rijst hoe je voornamelijk buitenlandse studenten aan het verstand krijgt gebracht dat demonstreren in Nederland een goed recht is dat we hier hoog in het vaandel hebben staan, maar dat bezettingen waarin mogelijk sprake is van een ernstige aantasting van de openbare orde een brug te ver is?
Deze bezetting bracht een enorme politiemacht op de been. Mede vanwege het feit dat al deze politiemensen gedurende pakweg tien uur nergens anders ingezet kunnen worden en patiënten hun afspraak voor een onderzoek in de MRI-scans niet zien doorgaan, lijkt het er niet op dat de actie op veel instemming kan rekenen buiten de bubbel waarin deze actievoerders verkeren. Een enorme teleurstelling voor de actievoerders moet zijn geweest dat bijvoorbeeld het landelijke NOS-journaal helemaal geen aandacht voor deze bezetting had.
Het Openbaar Ministerie heeft bij eerdere bezettingen niet gekozen om de demonstranten te vervolgen, noch om hun identiteit te controleren. Dat maakt dat het moeilijk te bewijzen valt dat deze demonstranten recidivisten zijn. Ook lijkt het niet vervolgen en het niet noteren van hun namen hen aanmoedigt steeds verder te gaan, zoals nu op de Oxfordlaan.
Nederland heeft de mond vol over strenger optreden tegen overlast van de openbare orde, de zogenaamde gezagscrisis. Vaak bedoelen ze dan ook hard op treden tegen niet-Nederlanders die de wet en de openbare orde overtreden. Niet zelden wordt daarbij gewezen naar asielzoekers al houden de meeste asielzoekers, zeker gezinnen, zich vaak keurig aan alle normen en waarden. Maar er zijn ook niet-Nederlanders die hun eigen normen en waarden hanteren en dan op de blaren moeten gaan zitten.
Zo vroeg SAB deze week nog of vier Syrische asielzoekers, die worden verdacht van verkrachting van een jonge vrouw in Maastricht, kunnen worden uitgezet. Ter geruststelling van SAB is de kans dat deze vier Syriërs in Nederland mogen blijven nihil, tenminste als de IND, daartoe waarschijnlijk en hopelijk aangestuurd door AVIM (Afdeling Vreemdelingentoezicht, Identificatie en Mensenhandel), kijkt naar hun eigen bevoegdheden gebaseerd op de zogenaamde glijdende schaal als bedoeld in artikel 3.86 van het Vreemdelingenbesluit 2000.
De zaak van deze vier Syriërs is niet direct vergelijkbaar met de casus van de bezetters van het universiteitsgebouw aan de Oxfordlaan, maar indien het studenten betreft uit niet-EU landen, kan serieus overwogen worden om de VTV (verblijfsvergunning) van deze studenten in te trekken. Deze studenten hebben zich namelijk, buiten Huisvredebreuk (art.138 wetb. van Strafrecht), schuldig gemaakt aan vernieling van het gebouw met de MRI-scans. Zelfs als ze nog een punaise uit een muur hebben getrokken hebben ze het gebouw in wettelijke zin “vernield”, omdat het gebouw voor vele uren onbruikbaar was.
Iets onbruikbaar maken levert vernieling op conform artikel 350 van het wetboek van Strafrecht en kan bestraft worden met een gevangenisstraf van twee jaar. Uiteraard zullen de aangehouden personen geen gevangenisstraf krijgen van twee jaar, maar als ze veroordeeld worden tot een onherroepelijke gevangenisstraf, een taakstraf of een maatregel, als is het maar één dag, kan hun verblijfsvergunning, als ze korter dan drie jaar in Nederland verblijven, worden ingetrokken op grond van art. 3.86 van het Vreemdelingenbesluit 2000.
Noch het Openbaar Ministerie, noch onze burgemeester dan wel de gemeenteraad, heeft enige invloed op het wel/niet intrekken van een verblijfsvergunning. Het is een bestuursrechtelijke maatregel die uitsluitend aan de Minister toekomt, maar in de uitvoering wordt voorbereid door de IND danwel AVIM (Afdeling Vreemdelingenpolitie, Identificatie en Mensenhandel). AVIM houdt toezicht op vreemdelingen in Nederland, identificeert hen en doet onderzoek naar de verblijfsrechtelijke status. Dit kan een efficiënte maatregel zijn tegen personen of groepen die hun grenzen te buiten gaan.
Als het Openbaar Ministerie, zoals de afgelopen tijd herhaaldelijk gebeurde, blijft weigeren té activistische personen zonder verdere identificatie de straat op te sturen, heeft AVIM een eigenstandige bestuurlijke bevoegd om deze mensen wel naar hun verblijfsrecht te vragen. Zeker als deze personen overduidelijk niet de Nederlandse taal beheersen en in alle redelijkheid als niet-Nederlanders kunnen worden aangemerkt.
Maurice Ubags
