Inhoudsopgave
Terwijl Maastricht zich opmaakt voor de presentatie van twee rapporten over de toekomst van de huisvesting van MVV, verschijnen er twee zeer relevante artikelen in de media. Het gezaghebbende Voetbal International schrijft onder de kop 'FINANCIËLE MALAISE' over 'Weer een zwaar jaar'. 'De meerderheid van de zestien eerste divisie clubs kampt met rode cijfers.' Dagblad De Limburger schrijft deze week: 'Fortuna Sittard speelt met cijfers en met zijn geloofwaardigheid door miljoenenverlies te verbloemen'.
ANALYSE
Als je als politicus in Maastricht binnenkort over herontwikkeling van de Geusselt of over de bouw van een nieuw stadion moet beslissen, zou je er zenuwachtig van kunnen worden. Zou.
Wie dieper in de materie duikt, weet dat je voor elke stad exact kunt bepalen of er voldoende draagvlak is voor een betaald voetbal organisatie of niet. Dat draagvlak is afhankelijk van twee belangrijke inkomstenbronnen. Is er voldoende volk om het stadion te vullen en zijn er voldoende bedrijven die zich aan de club willen verbinden? Die twee zaken hebben in grote mate invloed op de potentie van een club in de voetbalpiramide. Maastricht staat op plek 25 wat betreft inwoners en bedrijvigheid, Sittard-Geleen op plek 50. Fortuna leeft dan boven haar stand, MVV eronder. Uitgangspunt is daarbij dat de club financieel degelijk geleid wordt.
Het is een wetmatigheid, die eigenlijk gemunt is door Pieter Nieuwenhuis van het bureau Hypercube. In Maastricht was hij betrokken bij de redding van MVV in 2024 en is hij nu opsteller van de onderzoeksrapporten naar herontwikkeling van De Geusselt en van de bouw van een nieuw stadion voor MVV op Bosscherveld.
Nieuwenhuis: "Het natuurlijke draagvlak bepaalt voor elke club de ondergrens en de bovengrens van het bestaan. De ondergrens is het kruispunt waar de opbrengsten het winnen van de kosten. Op dat punt komt er een fase dat je meer kunt verdienen als je goed voetbal speelt. De bovengrens volgt onvermijdelijk: als je je financieel een elftal aanmeet dat niet terug te verdienen is met de natuurlijke bronnen van consumenten en bedrijven in jouw verzorgingsgebied."
Fortuna moet het hebben van met name de westelijke mijnstreek als verzorgingsgebied. Als eredivisionist zal de club ook nog wel in staat zijn iets buiten het eigen verzorgingsgebied sponsoren aan te trekken, nu MVV en Roda in de Keuken Kampioen Divisie (KKD) uitkomen.
Dat verzorgingsgebied is een stuk kleiner dan dat van hoofdstad Maastricht en omgeving en het is, zeker qua aantallen consumenten, ook veel kleiner ook dan het gebied dat Roda JC tot zijn achterland mag rekenen. De conclusie is onvermijdelijk: Fortuna voetbalt heel ver boven zijn stand. De club is alleen in staat om hoger te vliegen dan de natuurwet toestaat dankzij heel veel extern geld dat in de club gepompt wordt. Dat is wat Nieuwenhuis mathematisch kan berekenen. Het is een som die altijd uitkomt.
Terug naar de publicatie van de Limburger, die die stelling van Nieuwenhuis ook weer 1-op-1 bewijst. De cijfers voor Fortuna liegen er niet om. Een negatief eigen vermogen van 13 miljoen euro. Over het seizoen 2023-2024 een verlies van 3,5 miljoen euro, dat na het wegstrepen door de aandeelhouders van een lening van 4,3 miljoen euro als een winst van acht ton wordt gepresenteerd. Boekhoudkundig onjuist. Over 2024-2025 komt er een nieuwe bijdrage van vijf miljoen van de aandeelhouders. En zo wordt weer een verliesjaar (minus 4,1 miljoen) omgetoverd in een winstjaar: plus negen ton. Volgens de krant is de club nog steeds verlieslijdend.
Het is dat Fortuna kan rekenen op een rijke Turkse aandeelhouder. Had de club het moeten hebben van het eigen verzorgingsgebied, zou zelfs handhaving in de KKD een uitdaging worden.
Uit het overzicht in de Voetbal International wordt duidelijk dat tien van de zestien clubs boven hun stand leven. De licentiecommissie van de KNVB is er maar druk mee om nog een financieel eerlijk verloop van de competitie te garanderen. MVV ligt inmiddels goed in Zeist, want de club is financieel weer volledig in control.
Voor nogal wat clubs in de KKD geldt dat er steeds nieuwe grote investeerders moeten worden gevonden om de clubs te redden. Limburg heeft ook grote zakenmensen gehad die clubs financieel steunden. Zeecontainer-ondernemer Hai Berden heeft al jaren geleden afscheid genomen als belangrijkste financier. VVV heeft het nu lastig. Frits Schrouff werd bekend als de suikeroom van Roda JC, de club die hij in 2015 van een bankroet redde. Schrouff gooide zijn miljoenen in een heel diepe geel-zwarte bodemloze put.
In Maastricht waait een totaal andere wind. Na de redding in 2024 wist de club vorig boekjaar het verlies al fors te beperken tot 600.000 euro. Dankzij kapitaalinjecties van het Maastricht Collectief (een groep Maastrichtse ondernemers) en de Japanse aandeelhouder Deshima kon het eigen vermogen toch weer aansterken. Over het voorbije boekjaar lijken inkomsten en uitgaven weer volledig in evenwicht. En dat met een totaal verouderd stadion waar MVV, anders dan andere clubs, eigenlijk geen euro mee kan verdienen.
MVV werkt nu nauw samen met Pieter Nieuwenhuis en volgt zijn visie. De club heeft op grond van zijn achterland bestaansrecht als een financieel gezonde betaald voetbalorganisatie. Afhankelijk van het renoveren van de Geusselt of het bouwen van een nieuw stadion is dat een structurele positie in de top van de KKD met geregeld kans op promotie. Zonder een rijke arabier of andere grotere investeerder aan boord te hoeven halen. Het Maastricht Collectief en ook Deshima willen juist dat MVV een club van de stad is, geen speeltje voor iemand die niet weet wat hij met zijn geld moet doen.
De financiële discipline die de ondernemers van het MC nu aan de dag leggen, maakt de supporters ongeduldig. De club is gered, wanneer gaan we promoveren? Maar zo werkt het dus niet bij MVV. MVV wil stap voor stap de inkomsten op peil brengen, om daarna het spelersbudget te laten groeien. In die volgorde naar de top van de KKD om te beginnen.
Een nieuwe accommodatie die voor supporters en zakenmensen confortabel is, is een noodzakelijk stap om veel meer inkomsten te kunnen genereren. Met die inkomsten kan MVV in de top van de KKD voetballen of knokken in de eredivisie. Dat is voor publiek en sponsoren altijd reden om te komen kijken. En het is sponsoren veel meer waard als ze zakenrelaties mee kunnen nemen als Ajax, PSV of Feyenoord op bezoek komen, dan dat MVV in de kelder van de KKD FC Emmen ontvangt. Die meeropbrengsten moeten zorgen voor financiële stabiliteit. Dure aankopen doen zonder daar het geld voor te hebben, dat gaat niet gebeuren in Maastricht.
Nieuwenhuis: "Zodra een grote externe geldschieter wegvalt, gaat elke club als vanzelf toe naar een plek in het betaald voetbal die past bij het achterland. Dat geldt voor alle clubs, ook voor Fortuna, Roda en MVV. MVV heeft dan goede kaarten, zo blijkt uit alle data die we hebben. En een stad als MVV verdient ook een goede betaald voetbal club die in een modern stadion speelt."
Nieuwenhuis mag graag een vergelijking maken met Heracles uit Almelo. De club degradeerde weliswaar na zeventien seizoenen eredivisie naar de KKD, maar heeft wel tien miljoen euro in kas. Nuchter beleid. "Als Heracles het hoofd koel houdt, hebben ze alle kans weer terug te keren naar de eredivisie." En voor Heracles is die geschiedenis een prestatie: Almelo is als verzorgingsgebied ongeveer lang niet zo groot als Maastricht.
Maurice Ubags
