Inhoudsopgave
Wat begon met een op het eerste oog wellicht sympathieke motie is in Maastricht uitgelopen op een juridisch gedrocht. Of zoals 50PLUS het verwoordde "Hadden we het bestaande artikel 2.66 van de Algemene Plaatselijke Verordening (APV) maar gewoon in stand gehouden".
Met bovenstaande woorden hoopte Bennie van Est (50PLUS) de meerderheid van de raad nog tot bezinning te krijgen, maar de uitkomst bleek na het debat zelfs nog desastreuzer te zijn dan wat Van Est op dat moment kon vermoeden.
Aanleiding tot dit hele debat is een motie die de SP in december 2025 indiende met het argument het beboeten van dak- en thuislozen per direct te stoppen en de APV zodanig aan te passen dat het buiten slapen door dak- en thuislozen niet langer strafbaar zou zijn. Het illegaal kamperen in voertuigen of tenten zou volgens deze motie wel strafbaar blijven. De betreffende motie kon rekenen op veel steun in de raad en dus kwam er een raadsvoorstel om de betreffende motie om te zetten in beleid en dus aanpassing van het bewuste artikel 2.66.
Tot zoverre is het wellicht nog te volgen. Maar dan wordt het ingewikkeld. Het is een beetje ridicuul om iemand die buiten zijn auto of camper slaapt niet te bekeuren, maar iemand die dat wel doet, dus in de auto slaapt, wel bekeurd.
Dus kwam Forum van Democratie met een amendement, een verzoek tot tekstuele wijziging, waarin men vroeg om het slapen op een openbare plaats in de open lucht of het slapen in een voertuig, woonwagen of caravan, voor zover het wel mensen zonder vaste woon-of verblijfplaats betreft, ook geen boete te geven.
Dat was weer tegen het zere been van de SP. Stephanie Blom vond het namelijk stuitend dat mensen die kennelijk rijk genoeg zijn om zich een auto, woonwagen of camper te permitteren wel straffeloos in dat voertuig mogen slapen, maar mensen die nauwelijks geld hebben en voor tweeënhalve euro een oude tent kopen in de kringloop, wel een boete kunnen krijgen.
Wat min of meer volgde was een spontaan amendement van de SP. De SP meende te weten dat het onderscheid tussen auto, caravan of woonwagen en een tent juridisch onhoudbaar zou zijn. Dus kwam er een verdergaand amendement dat het beboeten van mensen zonder vaste woon- of verblijfplaats die liggen te slapen in Maastricht helemaal geschrapt moet worden. Dat, zo noemde Stephanie Blom het letterlijk, "de gastvrijheid van Maastricht" zijn.
Het was aan portefeuille Openbare Orde, burgemeester Wim Hillenaar, de schone taak om daarop te reageren. "Ik begrijp de aanleiding van discussie. Maar de discussie krijgt steeds weer nieuwe argumenten en gevolgen. De APV is geen instrument voor oplossen van het woningtekort. In de APV stelt een gemeente zelf normen voor openbare orde en gezondheid. Dat heeft een verbodsbepaling en die kan leiden tot boete. Dhr. Pellaers heeft gelijk als hij namens de PvdA betoogt dat de politie en/of handhaving een instrument in handen moeten hebben om uiteindelijk mensen die op straat slapen te kunnen aanspreken en te kunnen helpen. Als een slaper zegt "Ik mag dit" en hij is verder niet voor rede vatbaar is het einde gesprek voor de handhaver. Dan wordt een eventueel hulptraject in de kiem gesmoord. Ik raad zowel het amendement van Forum van Democratie en SP af."
Partijen die oordeelden in de lijn van de opvattingen van burgemeester Hillenaar kregen van Stephanie Blom het verwijt dat ze een "heel ander mensbeeld hebben" dan de voorstanders van het schrappen van het verbod.
Bij sommige partijen was de verbazing rond de gang van zaken groot. Jo Smeets van Maastricht van NU: "Dus dat betekent als dadelijk een groep Roemenen op het Vrijthof gaan slapen, dan pakken we die niet aan?"
Voorstanders van het niet meer bekeuren van "slapers" brachten daartegen in dat er ook nog een artikel 2.51 in de APV staat. De strekking van dit artikel zou eventueel gebruikt kunnen worden als een soort noodoplossing in het geval als genoemd door Jo Smeets. Dat artikel behelst dat het verboden is "zich op een openbare plaats zodanig op te houden dat aan weggebruikers of aan bewoners van nabij de openbare plaats gelegen woningen onnodig overlast of hinder veroorzaakt wordt."
En daarmee zijn we terug bij de woorden van Bennie van Est. Veel discussie over iets wat totaal overbodig is om uiteindelijk, via een juridisch omweg, wel wordt aangepakt.
Wat echter over het hoofd wordt gezien is dat groepen mensen zonder vast woon- of verplaats wel een tentenkamp kunnen opzetten in bijvoorbeeld een weiland tussen Itteren en Borgharen of de voormalige stortplaats langs de Brusselseweg. Daar staan immer geen woningen in de buurt dus wordt artikel 2.51 van de APV ook al een stuk moeilijker. Maar ongetwijfeld zullen juristen dan ook, na menige vergadering, wel iets vinden waarom dit verboden kan worden. Waarom niet gewoon simpel als het ook moeilijk kan!
Opmerkelijk was wel dat het CDA ook een voorstander bleek te zijn van het schrappen van het "slaapverbod" en ook een voorstander van het amendement van de SP om - mensen zonder vast woon- of verblijfplaats - niet te beboeten voor het slapen in tenten, auto's, campers en woonwagens. Het blijkt dat met name het raadslid Willem Scheider, zelf een bewoner van een woonwagen, daarvoor in de fractie had gepleit.
Nadat het het veel ingrijpender amendement van de SP met een nipte meerderheid was aangenomen, trok Bram Nab van Forum voor Democratie zijn amendement in. Het gewijzigde/geamendeerde raadsvoorstel werd na stemming met 20 stemmen voor en 13 stemmen tegen aangenomen.
Saillant is nog het feit dat het raadslid en beoogd wethouder Marlou Jenneskens van D66 de wederom een raadsvergadering, zoals eerder ook al door de Nieuwe Ster werd geconstateerd, vroegtijdig verliet. Was zij tot het einde gebleven hadden de stemmen rond het amendement van de SP gestaakt en was de uitslag 17-17 geweest.
Hub Brandts
