Hoenderkamp wil niet dat raad onder motorkap organisatie kijkt

Inhoudsopgave

Waar veel fracties in de raad ervan balen dat ze maar geen grip krijgen op de groei van de ambtelijke organisatie, kiest de nu verantwoordelijke wethouder Jeroen Hoenderkamp (GroenLinks) voor een principiële opstelling: Het is niet de rol van de raad om zich met de ambtelijke organisatie te bemoeien.

"Het helpt niet als de raad onder de motorkap wil kijken", zei de wethouder. Het leidde tot een pittige discussie met prominente raadsleden, maar Hoenderkamp hield vast aan de "rolzuiverheid" van college en raad.

CDA-fractievoorzitter Gabriëlle Heine was het felst. „Van dit antwoord word ik niet blij. Ik word doodmoe van rolzuiverheid. Al twintig jaar zit het niet goed. Als u iets wilt, moet er altijd personeel bij. Maar wanneer kan ik inzien hoeveel fte er per afdeling werken en hoeveel daarvan met beleid en hoeveel met uitvoering bezig zijn? Dat is mijn controlerende taak.”

Heine vroeg in een motie het college om te onderzoeken hoe een digitale omgeving voor strategisch opgave- en portfoliomanagement kan worden ingericht. De raad, het college en de ambtelijke organisatie zouden daarin moeten kunnen zien hoe bestuurlijke ambities en maatschappelijke opgaven samenhangen met de organisatie en de uitvoering.

Wethouder Hoenderkamp ontraadde de CDA-motie. Volgens hem vraagt die te snel om digitale systemen en gaat het om een operationele aanpak waar de raad niet over moet gaan. „De oplossing is niet dat de raad heel diep in de organisatie moet kijken.” De formatie per afdeling is volgens hem inzichtelijk; het college kan ook laten zien aan welke opgaven wordt gewerkt.

Heine: „Zodra je om meer inzicht vraagt, krijg je als antwoord dat er hard aan wordt gewerkt. Daar moet je het dan mee doen. Hoe kan het dat we al twintig jaar geen inzicht hebben in hoe de organisatie is opgebouwd?”

Hoenderkamp kondigde aan dat het college in het eerste kwartaal wil uitleggen hoe het de omvang van de organisatie wil sturen en het inzicht in de effectiviteit wil vergroten. Daarvoor wil de gemeente onder meer werken aan strategisch portfoliomanagement, ambtelijk vakmanschap, betere besluitvorming, integrale teams en digitale hulpmiddelen.

Heine zei dat ze graag zou zien dat de organisatie krimpt. Ze vindt het bovendien opmerkelijk dat onderbesteding volgens het college altijd wijst op een gebrek aan capaciteit. „Ik ben een tikkende tijdbom en niet alleen omdat ik zwanger ben. Als dit de antwoorden blijven, is voor ons de maat vol. Prima, dan gaan wij schrappen op de overheadkosten en kijk je maar hoe je het uitzoekt.” Hoenderkamp bleef bij zijn negatieve advies over de motie.

Volgens de wethouder is de organisatie sinds 2023 met 8 procent gegroeid, oftewel met ongeveer 130 fte. Tegelijkertijd is ook het takenpakket groter geworden en is de gemeentebegroting met 20 procent gestegen; ongeveer de helft daarvan komt volgens hem door inflatie. Een benchmark van Berenschot met andere gemeenten moet Maastricht meer inzicht geven in de omvang van de organisatie.

Ook raadslid Jo Smeets drong aan op meer openheid. „U vraagt wel om meer personeel. Dan is het toch logisch dat u vertelt waar het geld aan wordt uitgegeven? Hebben we misschien een managementlaag te veel?”

Thomas Gardien (D66) zei een gemotiveerde wethouder te zien, maar wil dat het college de raad tussentijds informeert over de stappen die worden gezet. Jules Ortjens (Volt) vroeg waarom de informatie die het college met Berenschot en andere partners verzamelt niet ook kan voorzien in de behoefte achter de CDA-motie.