Ronald McDonald: crowdfunding waar politiek niet levert

Voor het Ronald McDonaldhuis is dinsdagavond laat nog een crowdfundingsactie gestart om 50.000 euro bijeen te krijgen. Dat geld is bedoeld om de financiële pijn te verzachten die de organisatie heeft opgelopen als gevolg van een langdurig traject bij de Welstandscommissie. Het is precies die 50.000 euro tegemoetkoming die dinsdagavond in een motie aan de gemeenteraad werd gevraagd. De raad stemde die motie weg met 9 tegen 24 stemmen. Dat vertwijfelde raadsleden nu een crowdfunding starten, is het slotstuk van lang falen in het stadhuis en in de gemeenteraad.

De politiek in Maastricht is onnavolgbaar aan het worden. We gaan een jaar terug: dan nog wethouder Bastiaens regelt in de rondvraag van een collegevergadering 100.000 euro voor de Kerststal in 2025. Want die wordt dan op nationale televisie uitgezonden en dat is goede PR voor de stad. De raad is wel kritisch maar de coalitie laat het passeren.

Recent komt er een ander voorstel als donderslag bij heldere hemel in de raad. Zowel het Fotomuseum aan het Vrijthof als het SAC (Space for Arts & Culture) in Wyck dreigen om te vallen. Een initiatief vanuit de raad, het CDA voorop, zorgt ervoor dat het Fotomuseum 70.000 euro en SAC 50.000 euro toegezegd krijgt. Daar ligt op dat moment geen enkele regeling onder. Wethouder Marlou Jenneskens van D66 wijst er nog wel op dat dit niet de manier van besturen moet zijn, maar in zo ongeveer haar eerste optreden stemt ze toch in. Ze zal een noodfonds van 500.000 euro oprichten voor culturele instellingen, vooruitlopend op nieuwe subsidieregels in 2027.

De opmerking van Jenneskens wordt voor kennisgeving aangenomen, maar zet natuurlijk de deur open voor opportunistisch bestuur. Als de coalitie cadeautjes kan uitdelen, dan kan de oppositie dat natuurlijk ook.

Die gelegenheid dient zich rap aan. Bij de Welstand komt het Ronald McDonald huis voor de zesde keer langs met weer gewijzigde tekeningen. De Welstandscommissie blijft superkritisch op de bogen in het gebouw, waar Ronald McDonald aan vasthoudt. Volgens de Welstand is dat vloeken architectuurtaal. Na de vergadering legt de architect, die al inmiddels al belangeloos werkt voor Ronald McDonald, uit aan de pers en aan Jo Smeets van Maastricht van NU uit dat de extra kosten door alle wijzigingen en door de duur van de procedure al vele tienduizenden euro's bedragen. De conclusie is dat geld van donateurs naar gedoe gaat, en niet naar de opvang van ouders van doodzieke kinderen. Het Ronald McDonald kan dat niet meer uitleggen aan haar donateurs.

Jo Smeets van Maastricht van NU volgt de vergaderingen van Welstand al een paar maanden en besluit een motie in te dienen. Als de coalitie cadeautjes kan uitdelen, dan trek nu ook maar de beurs voor Ronald McDonald. De redenering is daarbij ook nog dat Ronald McDonald door traagheid bij de gemeente op kosten wordt gejaagd, wat niet het geval was bij het Fotomuseum en bij SAC.

De druk in het dossier Ronald McDonald huis vanuit publiek, media en politiek op het college is dan zo hoog opgelopen, dat wethouder Hubert Mackus deze week het advies van de Welstand negeert en de gevraagde bouwvergunning toch afgeeft.

De lijn van de coalitie als het gaat om Kerststal, Fotomuseum en SAC, die in zichzelf een en al bestuurlijk opportunisme is, wordt echter niet doorgetrokken voor het Ronald McDonaldhuis. Nu is het argument van de coalitie dat je niet op basis van incidenten tegemoetkomingen kunt gaan uitdelen. Uitgerekend de partijen die daar bij het Fotomuseum en SAC geen enkele moeite mee hebben, trappen nu wel keihard op de rem.

Thomas Gardien van D66 zegt 'nee' met een redenering die iets weg heeft van een Judaskus: "Juist omdat dit zo’n sympathieke en gevoelige casus is, moeten we als raad extra zorgvuldig blijven." En: "D66 vindt dat we dan dit probleem met de bron moeten aanpakken en niet achteraf in de pleisters plakken. Als gemeentelijke procedures te lang duren, moeten we die procedures verbeteren. Als adviezen onduidelijk zijn, dan moeten we zorgen dat ze helderder worden. En als initiatiefnemers vastlopen tussen gemeenten, welstand en regels, dan moeten we zorgen voor betere begeleiding."

John Steijns van de SPM sluit zich daarbij aan: "Mag een gemeente zomaar een willekeurige tegemoetkoming geven?" Steijns wijst erop dat de gemeente geen fouten heeft gemaakt.

Het is Jules Ortjens van Volt die als enige analyseert wat in stadhuis en raad gebeurt. "De discussie die hier plaatsvindt is precies het gemeentelijke falen waar het Berenschot-rapport over spreekt. Wie neemt de leiding in Maastricht?  Deze gemeente schiet te snel de besluiteloosheid in. De raad voelt zich vervolgens genoodzaakt om het heft in eigen handen te nemen. De politiek wordt hiermee nodeloos complex. En initiatieven in de stad, zoals het Ronald McDonald Huis, betalen hiervoor de grootste prijs. Als het college diens rol zou nemen in het nemen van leiderschapswaardige keuzes, waren deze moties ook niet nodig geweest. Wij vragen ons daarom vooral af hoe de wethouder kijkt naar de oorzaken van deze discussie, niet alleen naar de discussie over deze motie."

Bennie van Est van 50PLUS wees de coalitiepartijen uitgebreid op de inconsequente redeneringen door wel het Fotomuseum en het SAC zonder wettelijke grondslag geld te geven, en nu te roepen dat je niet op basis van incidenten moet sturen. Jos Gorren van SAB: "Dat is pure willekeur." Jo Smeets van Maastricht van NU: "Wanbeleid."

Tiny Meese van de PVM, de partij die nu de initiatiefnemer is van de crowdfundingsactie: "Dit gaat om recht doen aan de organisaties die al jaren recht doen aan honderden gezinnen. Dit gaat om het tonen van maatschappelijke betrokkenheid waar dat toe doet. Als we dit niet doen, wat zegt dat dan over ons? En wat zegt dat over hoe wij omgaan met organisaties die wel het verschil maken?"

Het CDA nam nog een aparte positie in. Gabriëlle Heine voelde goed aan dat ze na het redden van het Fotomuseum en het SAC niet kon volstaan met een simpel "nee." Ze hield een pleidooi om het Ronald McDonald indien mogelijk als goed doel een gift te doen van 50.000 euro. Wethouder Mackus, ook van het CDA, verpakte zijn negatief advies over de motie, "ontraden", ook. Mackus: "Als een meerderheid van de raad een tegemoetkoming voor Ronald McDonald huis wil, ga ik kijken hoe we dat kunnen regelen."

De raad stemde de motie weg. Waar de politiek het in navolging van de Kerststal, de redding van het Fotomuseum en van het SAC het deze keer liet afweten, wordt nu het publiek gevraagd de extra kosten die Ronald McDonald moet maken voor haar rekening te nemen. Als die 50.000 euro er komen, dan is dat ook een duidelijk signaal aan stadhuis en gemeenteraad.